Speciaal bezoek op Annamolen Keent

De molenaars en vrijwilligers van de Sint Annamolen van Keent kregen zaterdagmiddag een groep buren uit de wijk Keent op visite. Deelnemers aan het activiteitencentrum Serviliusstraat van de Stichting Gehandicaptenzorg Limburg kwamen bij de molen op bezoek. Het werden enkele gezellige uurtjes.

Een picknick bij de molen van Keent

Het bezoek aan de Annamolen begon, heerlijk in de zon, met een gezamenlijke picknick op het pleintje tegenover de molen en met uitzicht op de rustig hun rondjes draaiende wieken van de Annamolen. Voor de gelegenheid hadden onze vrijwilligers het driehoekje met een aantal tafels en banken aangekleed.

Na de gezellige en zonnige picknick begon de echte kennismaking met de molen. Eerst door het bekijken van twee films waarin de werking van de molens en van een korenmolen werd uitgelegd. En daarna was het de beurt aan Gerie en Nuël, de beide molenaars van de Annamolen, om de bezoekers op de molen rond te leiden en antwoord te geven op de vele vragen die onze gasten stelden. Ook molengids Pierre liet onze gasten veel interessante plekjes in en rond de molen uitgebreid zien. En voor die gasten die, bijvoorbeeld omdat ze in een rolstoel zitten, niet overal in de molen konden gaan kijken, waren er beneden de beelden op het tv-scherm. Zodat ze toch overal mee konden kijken en bij konden zijn. Onze visite liet bij het afscheid al weten volgens jaar weer graag een middag op de molen op bezoek te komen. Wat Molenstichting Weerterland betreft is dat een afspraak die staat!

Door met de vingers te voelen werd het logo van de molenstichting bekeken.

Weerter molens vertellen interessante verhalen

In Keent, Tungelroy en Stramproy (2x)

Ontdek het Verhaal rond de Molens. Dat is in 2012 het thema voor de Nationale Molendagen op zaterdag 12 mei en zondag 13 mei. Ook Molenstichting Weerterland doet met de Sint-Annamolens van Keent en Tungelroy en de molens Sint Jan en De Nijverheid in Stramproy, aan dit landelijke molenevenement mee. In Weert zijn de vier door Molenstichting Weerterland beheerde molens op zaterdag open van 10 tot 17 uur en op zondag van 11 tot 16 uur.

Het Verhaal rond de Molen kan op verschillende manieren verteld worden. Allereerst zijn er natuurlijk de vrijwillige molenaars die hun verhaal over de molen op beide dagen uitgebreid vertellen. Dat is het verhaal over de molen zelf, over de geschiedenis van de molen en de techniek van de molen. Het verhaal over het draaien en malen van graan, over weer en wind en over de molenaars zelf. Dit verhaal, soms spannend, vaak humorvol, een enkele keer ook aangrijpend en ontroerend en altijd interessant en waard om te beluisteren, wordt op ieder van de 4 molens vertelt.

Daarnaast zullen de Weerterland molens ook op een wat andere manier ieder hun verhaal vertellen. Bij de Sint Annamolen aan de Keenterstraat staat tijdens de Nationale Molendagen het verhaal over de naam van deze molen centraal. Aan de vooravond van de molendagen, op vrijdag 11 mei om 19.30 uur, wordt immers het eerste gedicht voor een molen gepresenteerd. Dit gedicht, een sonnet, is geschreven door de in Weert wonende auteur Paul Sterk. Het gedicht ‘Anna in de Wind’ vertelt hoe de molen aan zijn naam kwam en staat tijdens de Nationale Molendagen centraal op de Sint Annamolen. Daarnaast schreven leerlingen van de groepen 7 en 8 van basisschool Het Dal (Markeent) zelf ook gedichten over de molen. Ook die gedichten zijn tijdens de twee molendagen in de molen te lezen.

Op zaterdagmiddag zingt de Weerter Gemengde Zangvereniging Con Amore om 14.00 uur ook nog bij de molen onder het motto: “Koren op de Molen.”

Bij de Sint Annamolen in Tungelroy staan spreekwoorden en zegswijzen over de molens, de molenaars en het malen centraal . Heel veel spreekwoorden en gezegden vinden hun oorsprong bij molens, molenaars of bij het malen op de molen. Bij sommige gezegden is dit verband overduidelijk maar bij andere zegswijzen ligt het niet zo voor de hand dat de oorsprong bij de molens, molenaars of het malen gezocht moet worden. Wat: “Wie het eerst komt, het eerst maalt” betekent en wat het verband met de molens is, zal iedereen duidelijk wezen. Maar bij: “Zolang de ezel zakken draagt, wordt hij geliefd” is dat al heel wat minder voor de hand liggend. Op de Sint Annamolen in Tungelroy zullen bezoekers tijdens de Nationale Molendagen veel van deze spreekwoorden tegenkomen.

De stand van de wieken vertelt soms ook een verhaal of draagt een boodschap uit.

Ook de molen zelf vertelt een verhaal. Molen De Nijverheid in Stramproy vertelt het verhaal van de wieken. Want vroeger maakte de molenaar, door de wieken in een bepaalde stand te zetten, voor zijn klanten al van verre duidelijk of de molenaar werkte en draaide of dat de molen vanwege een feest of andere gebeurtenis stil stond. Ook kon de molenaar door de wiekenstand aan iedereen laten zien of er iets feestelijk te vieren was of dat er mogelijk iemand in de familie van de molenaar was overleden. Deze wiekenstanden worden tijdens de Nationale Molendagen uitgelegd op De Nijverheid aan de Veldstraat in Stramproy.

Bovendien kan men er ook de kleurplaten bewonderen van de kinderen van de eerste groepen van jenaplan-basisschool De Duizendpoot in Stramproy. De prijswinnaars van deze kleurwedstrijd worden op zaterdagmiddag om11 uur bij molen De Nijverheid bekend gemaakt.

De molenaars van de Sint Jansmolen vertellen tenslotte over de geschiedenis van deze eeuwenoude molen, de oudste molen in de gemeente Weert en een van de oudste Limburgse molens. Wie in deze molen komt luisteren naar het Verhaal rond de Molen krijgt te horen hoe een standerdmolen vroeger wordt gebouwd en bediend.

Naast de vier door de Molenstichting Weerterland beheerde molens zijn ook de molens van Laar en Swartbroek en in de gemeente Nederweert en Leudal één of beide dagen geopend. Wilt u weten wanneer welke molens geopend zijn dan kunt u kijken op http://www.molendagen.nl

Het Verhaal van de Molen

Het verhaal van de molen kan op diverse manieren verteld worden. De molenaar die over zijn molen vertelt. Leuke, leerrijke, spannende, sappige en soms ook sterke verhalen. Zoals een visser die zijn visserslatijn bezigt. De molenaar is vol trots over ’zijn molen’ als het verlengstuk van zijn ego. Die liefde voor zijn molen blijkt steeds weer overduidelijk uit zijn verhalen.

Het verhaal van de molen kan ook door de molen zelf verteld worden. Het monumentale bouwwerk waaraan je de sporen van een honderd jarig (of nog veel langer) bestaat afleest.  De sterk uitgesleten traptreden, het verweerde glas in de ramen, het mos op de voegen tussen de bakstenen, het oude hout van de koningspil. Het rafelige touwwerk, het vermolmde luiwerk. Ook dat is het verhaal van de molen.

Ik heb geen werk is hier de boodschap van de wieken. Breng me graan !

Maar er is nog een derde verhaal dat de molen vertelt. Het verhaal dat door de stand van de molenwieken wordt verteld. Duidelijk voor iedereen zichtbaar. Meestal al van grote afstand te zien. ’Ik ben in rust” of ”De mulder is even weg”, “We hebben een vreugdevol bericht” of “Ik heb geen werk, breng me graan”. Maar ook: ”We zijn in rouw.”Allemaal verhalen die de molen door de stand van de wieken vertelt. Vroeger voor iedereen duidelijk. Tegenwoordig voor de overgrote meederheid van de mensen bijna een vorm van geheimtaal.

Tijdens Nationale Molendagen op 12 en 13 mei wil Molenstichting Weerterland iedereen weer wat dichter bij dit Verhaal van de Molens brengen. Niet zo gek wanneer men bedenkt dat het motto van de Nationale Molendagen van dit jaar is: “Ontdek Verhalen Rond de Molen.” 

Dus kom zelf naar een van de molens in het Weerterland en Ontdek het Verhaal rond de Molen. 

Annamolen binnenkort visueel toegankelijk

De eerste belangrijke stap naar een betere toegankelijkheid van de Sint Annamolen van Keent is gezet. Binnenkort kan iedereen in een rolstoel maar ook mensen die slecht ter been zijn, hoogtevrees hebben of die problemen hebben met het beklimmen van de steile molentrappen, de molen toch prima bezichtigen. In de molen komen camera’s te hangen en op de begane grond kan iedereen straks de molenzolders op een beeldscherm live bekijen.

Bepalen waar de camera's komen te hangen.

In de molen is inmiddels bepaald wat de beste plekken per zolder zijn om de camera’s op te hangen zodat optimaal te volgen is wat de molenaar allemaal in de molen aan werkzaamheden uitvoert. Ook is grondig bekeken hoe de leidingen voor de energievoorziening en de doorgifte van de beelden gelegd kunnen worden. Het scherm voor het volgen van de rondleiding komt onder in de molen te hangen. Daarop zijn alle camerabeelden te zien maar er kan ook overgeschakeld worden naar de beelden van één camera. Van de opnames worden géén beelden opgeslagen.

Het plaatsen van het systeem is mogelijk geworden door een gift van de Sponsorwinkel Weert. De vrijwilligers van de Sponsorwinkel Weert zullen, zodra het systeem operationeel is, worden uitgenodigd om zelf ook alles in de molen te komen bekijken.

Voorbereidingen voor NLDoet in volle gang

Molenstichting Weerterland heeft voor de nationale vrijwilligers actiedagen NLDoet op 16 en 17 maart  twee projecten aangemeld. De voorbereidingen voor de beide vrijwilligers klusdagen op twee van onze molens zijn in volle gang.

Molen De Nijverheid in Stramproy: een van de locaties voor NLDOET in Weert.

Molenstichting Weerterland heeft vrijwilligers gevraagd mee te komen helpen bij het witten van twee door de stichting beheerde molens. Bij de Sint Annamolen aan de Keenterstraat in Weert moet en stucwerk op de meelzolder en de steenzolder hoognodig een grondige wit beurt krijgen. Bij de molen De Nijverheid in Stramproy kan de entreeboog, de kazemat en en het keukentje van de molenaars ook best een nieuwe lik kalk gebruiken. De twee projecten samen zijn door het Oranjefonds met een bijdrage van 400 euro gehonoreerd.

NLDOET spandoek wordt in een wiek opgehangenInmiddels hebben zich bijna twintig vrijwilligers aangemeld die een of twee dagen stevig de handen uit de mouwen willen steken op een van beide molens. Speciale aandacht verdient hier de aanmelding door een groep van zeven leden van het Weerter koor Con Amore die op vrijdagmiddag samen op de Annamolen van Keent komen witten. Bovendien heeft het koor aangeboden om later dit jaar een concert op de 100-jarige Keenter Sint Annamolen te komen geven.

Momenteel lopen de voorbereidingen voor de twee klusdagen op volle toeren. Alle machines e.d. die in de twee molens staan, moeten aan de kant geschoven worden om de muren goed bereikbaar te maken. En de muren moeten grondig geprepareerd worden. Dat betekent stevig borstelen zodat oude, slechte kalklagen loslaten. En de nieuwe kalk voor het witten van de muren is inmiddels ook al besteld. In een rijksmonument als een meer dan 100 jaar oude molen nu eenmaal is, worden extra eisen aan de te verwerken materialen gesteld. Ook daarbij moet in de voorbereiding rekening worden gehouden.

Molens als culturele ontmoetingsplaatsen

Molens hebben in Weert van oudsher verschillende functies. Als werktuigen waren het feitelijk de eerste industriële machines; bedoeld om veldvruchten te malen. De boeren brachten hun maalgoed naar de molenaar en mensen kwamen er meel om brood te bakken halen of kopen. Daardoor waren de molens altijd ook plaatsen van ontmoetingen, plaatsen waar nieuws werd uitgewisseld en waar altijd wat te beleven viel. Levende plaatsen in ieder dorp en iedere buurt.

Jaarmotto MsWeerterland: MolensLeven

Molenstichting Weerterland wil de molens vooral die functie van ontmoetingsplaats in de dorp of buurt waarin de molens staan, teruggeven. De molens moeten, waar mogelijk, naast het monument dat molens natuurlijk ook zijn, vooral een plaats zijn voor gevarieerde kleinschalige activiteiten in een dorp of buurt. In 2011 hebben we daarvoor als molenstichting al eerste stappen gezet. Vooral in Tungelroy waar de Sint Annamolen dienst deed als tentoonstellingsruimte en als bijzondere locatie voor de presentatie van boek over de verdwenen watermolen van Tungelroy. Ook haken we als molenstichting steeds vaker actief in op lokale feestelijkheden in de kerkdorpen.

Deze weg wil Molenstichting Weerterland in 2012 versterkt doorzetten. Zo plannen we voor 2012 met name op de Sint Annamolen van Keent een aantal verrassende culturele activiteiten. Kleinere evenementen die vooral ook passen bij het eeuwfeest dat de Sint Annamolen van Keent in 2012 viert. Activiteiten die de Molenstichting Weerterland samen met andere parnters gaat organiseren. Dit allemaal onder het motto van Molenstichting Weertland voor 2012: Molens Leven !

Op dit moment zijn in .voorbereiding: een Avond van de Poëzie, een solisten concours en een optreden van een koor. Letterlijk dus koren op en muziek in de molen.  Tijdens de Nationale Molendag in het 2e weekeinde van mei staan verhalen centraal in de molen. Dit onder het motto: “Vertel het verhaal van de Molen.” Daarnaast loopt heel 2012 in de Sint Annamolen een kleine expositie over 100 jaar Molen van Keent en in oktober zal in de Keenter molen een boek over de honderdjarige geschiedenis van deze opvallend molen gepresenteerd worden. Kortom: molens óók als culturele ontmoetingsplaats.

Draaiende en malende molens

Het inmiddels voorbije jaar 2011 was voor de Molenstichting Weerterland een druk maar zeker ook erg geslaagd jaar. De Weerter molens stonden vaak in de belangstelling van het publiek en trokken heel wat bekijks. Ook werd er, ondanks het regelmatig ontbreken van voldoende wind, over het hele jaar geteld toch nog heel wat uurtjes gedraaid.

Vanwege de afsluiting van het omvangrijke restauratietraject van de vier door onze stichting beheerde molens, was 2011 vooraf al uitgeroepen tot het Jaar van de Weerter molens. Een jaar vooral bedoeld om bij de mensen in het Weerterland weer belangstelling voor de molens te wekken. Terugkijkend mogen we vaststellen dat dit zeker is geslaagd. Totaal bezochten in de afgelopen twaalf maanden zo’n 2.635 mensen een van onze vier molens. Ook haakten we met onze molens in op andere activiteiten zoals de avondwandelvierdaagse, de fietsvierdaagse De Peel en de kermissen in de kerkdorpen.

De feestelijke heropening van de Annamolen van Keent in mei 2011

Naast het bevorderen van het bezoek aan de molens heeft de Molenstichting ook tot taak te zorgen dat de molens veelvuldig draaien en zo mogelijk ook malen. Daarvoor kunnen we een beroep doen op de inzet van zes vrijwillig molenaars. Die hebben in 2011, met de hulp van een grote groep molenaars in opleiding, heel wat uren in het laten draaien van en malen met de molens gestoken.

  • De Sint Annamolen in Tungelroy draaide in 2011 (ondanks een langdurige ziekte van molenaar Thei Nijs) dank zij de inzet van onze andere vaste vrijwilligers ruim 60 uur. Daarin werden 11.828 omwentelingen gemaakt en werd 600 kilo graan gemalen.
  • De Sint Annamolen van Keent  draaide in 2011 bijelkaar opgeteld 92 uur. In dit tijdbestek van 500 kilo graan gemalen. 975 mensen brachten een bezoek aan de molen met als topdag de Molen Maal-, Meel en bakdag in november met 350 bezoekers.
  • Standerdmolen Sint Jan in Stramproy maakte afgelopen jaar 11.300 omwentelingen in 81 uur draaien. Er werd 1.100 kilo graan gemalen en de molen trok bekijks van 480 belangstellenden.
  • Molen De Nijverheid draaide 242 uur (!) onder leiding van instructeur-molenaar Jac Nijs in 2011. Daarin maakte de molen maar liefst 57.338 omwentelingen van de as en werd zo’n slordige 7.000 kilo veldvruchten gemalen. De molen werd tijdens de openingtijden door 680 personen bezocht.

Wie belangstelling heeft in het vrijwillig molenaarschap, gastheer of gastvrouw op de molens of als molenklusser, kan altijd contact opnemen met de voorzitter van de Molenstichting Weerterland Vincent van den Berg (06-11134446). Vrijwilligers zijn steeds van harte welkom. We zoeken als molenstichting de komende tijd vooral mensen die als gastvrouw of gastheer bezoekers op de molens willen ontvangen en rondleiden.

 

 

Volop activiteiten in onze molens

De restauratie van de vier door de Molenstichting Weerterland beheerde molens is dan wel voltooid, dat wil echter allerminst zeggen dat er momenteel weinig op de molens gebeurt. Sterker nog, niet alleen draaien en malen onze molens regelmatig, ook wordt er nog steeds stevig getimmers, gebouwd en gemonteerd op onze molens.

Aanleg van de leidingen voor de Sprinkler

Zo is een installatiebedrijf sedert deze week druk bezig met het aanleggen van een automatische Sprinkler-installatie op de meer dan 250 jaar oude houden Sint Jansmolen. Deze installatie moet voor de jaarwisseling operationeel zijn. Het monteren van de waterleidingen in deze histortische en bovendien monumentale standerdmolen is een karwei dat erg veel aandacht vergt. Voorkomen moet worden dat het markante interieur van de molen geweld wordt aangedaan door de waterleidingen. Daarom worden de leidingen waar mogelijk weggewerkt. Een klus die erg omslachtig is vooral ook omdat er vaak nauwelijks ruimte voor de monteurs is om goed bij de plaats waar gewerkt moet worden, te komen.

De keuken en het toiet bij de molen van Tungelroy

Ook in molen De Nijverheid in Stramproy en in de Sint Annamolen van Tungelroy wordt nog altijd gebouwd. Hier hebben de metselaars inmiddels wel plaats gemaakt voor de monteur van het sanitair, de keuken en het elektra. De bedoeling is dat beide molens nog voor de kerstdagen een multi-functioneel toilet (invaliden-toilet) en een keukentje voor de molenaars hebben. Ook deze klus betekende volop werk omdat bij beide molens een uitbouw gerealiseerd is om het toilet en de keuken in onder te brengen. Daarvoor was het nodig ongeveer 1/4 deel van de molenbergen bij de twee beltmolens af te graven. Inmiddels zijn ook de molenbergen weer hersteld. Op termijn komt er ook nog een toiletvoorziening bij de Sint Jansmolen. Die moet in het oude magazijngebouwtje naast de Sint Jansmolen komen. Overleg daarover voert de gemeente Weert nog met de gebruikers van het gebouwtje.

Boek over St Annamolen Keent 1912-2012

Vroeger speelden molens een belangrijke rol in het dagelijkse leven. Rond 1850 telde ons land tienduizend molens , die in veel gevallen de voorlopers zijn van de huidige industrie. Door diverse, technologische en maatschappelijke ontwikkelingen verdwenen er daarna veel molens.

Tegenwoordig zijn we erg blij met de molens die we nog hebben en die moeten we koesteren. Het zijn imposante monumenten die prachtige silhouetten vormen tegen de blauwe lucht. Ook zijn onze molens markante gebouwen in ons landschap dat ze verlevendigen. Vooral als de wieken draaien. En daarnaast leren we van de molens hoe de mensen vroeger leefden en werkten voor de dagelijkse kost. 

De meeste nog bestaande molens in Weert en het Weerterland draaien gelukkig nog regelmatig en als we naar de geschiedenis van de Weerter molens kijken, concluderen we dat we trots mogen zijn op deze prachtige monumenten. Weert telt no\g acht windmolens, één watermolen en één molenromp. De jongste molen in het Weerter landschap is de St. Annamolen gelegen ten zuiden van Weert in de wijk Keent.

Het is een markante verschijning in de vroegere Heelstraat. De St. Annamolen werd in 1911 gebouwd en in 1912 in gebruik genomen. Deze molen bestaat en draait nu dus een eeuw. Voldoende aanleiding om aan deze molen dus de nodige extra aandacht te besteden. Bij een 100-jarige molen zijn we natuurlijk altijd nieuwsgierig naar zijn geschiedenis. Wie liet de molen bouwen? Van wie was het stuk grond dat aangekocht werd voor de molen? Wat zijn de specifieke kenmerken van deze molen? Wie waren in de loop der tijd de eigenaren, waar kwamen die vandaan en wat gebeurde er nadat de molen geen rendement meer gaf voor de molenaar?

Allemaal vragen waarin Paul Lammeretz zich verdiept en de antwoorden worden beschreven in het jubileumboek “100 jaar St. Annamolen Keent”. De publicatie van dit boek zal plaatsvinden op Limburgse Molendag, oktober 2012. Maar u kunt nu al uw belangstelling voor dit boek aangeven door U op deze publicatie in te schrijven. Dat kan online via onze website www.molensinweert.nl U krijgt dan bericht wanneer het boek verschijnt. Het boek zal rond de € 20,- gaan kosten.
 
U kunt nu al online een exemplaar van het boek reserveren.

Molens in Weerter stadhuis

Op de eerste verdieping van het Weerter stadhuis zijn de komende tijd twee exposities te bewonderen. Een van deze tentoonstellingen is van Atelier 88, de kunstgroep van de Stichting Pedagogisch Sociaal Werk Midden Limburg bestaande uit kinderen en volwassenen met een verstandelijke handicap. De tentoonstelling waarbij vooral de molens opvallen, is tot 5 januari 2012 te bekijken.

 

Weerter molens op bestuursafdeling stadhuishal

 

Atelier 88
De “kunstgroep” van Stichting Pedagogisch Sociaal Werk Midden Limburg is in januari 1993 opgericht. Een paar jaar na het ontstaan werd Atelier Biest 24 geopend, genoemd naar de straat waar het atelier gesitueerd was. Sinds april 2010 bevindt zich het atelier op een nieuwe locatie aan de Graafschap Hornelaan 88 in Weert en is de naam omgedoopt in Atelier 88. Het atelier maakt tegenwoordig onderdeel uit van een groot creatief centrum van P.S.W. Midden–Limburg. Deze instelling biedt zorg en ondersteuning aan kinderen en volwassenen met een verstandelijke handicap bij dagbesteding/werken/onderwijs, wonen en vrije tijd. De materialen die bij de schildergroep van Atelier 88 worden gebruikt zijn wasco, ecoline, houtskool, pastel, acryl op doek/karton/papier, aquarel, olie en experimentele technieken. De schilders kiezen in de meeste gevallen zelf hun onderwerpen. Ze komen vaak tot ideeën door gebeurtenissen in hun naaste omgeving of door een bezoek aan een museum. Regelmatig werken ze thematisch voor exposities of in opdracht voor een klant en dan is de keuzevrijheid beperkter. Ieder is echter vrij in de keuze om wel of niet deel te nemen aan een expositie of aan een opdracht te werken. Er is aan het atelier een winkel en artotheek gekoppeld waar de schilderijen na beoordeling van een kunstcommissie verhuurd, geëxposeerd en verkocht worden. De kunstcommissie bestaat uit twee begeleiders van het atelier, de teamleider en twee externe kunstenaars. De schilders die exposeren in het stadhuis van Weert maken allemaal deel uit van atelier 88. Het thema voor de expositie is “Weert”. Een aantal bekende gebouwen en personen uit Weert zijn op doek terug te vinden. Zo kan men genieten van de Martinustoren, de Biesterbrug en van Clown Frodie. Voor de schilders die allemaal wonen en werkzaam zijn in Weert en omgeving was de opdracht erg leuk om uit te voeren. Door de herkenbaarheid van de onderwerpen werkten ze allemaal geboeid en geïnspireerd aan hun schilderijen.